Kocaeli Sanayisinde Enerji Tasarrufu Sağlayan Otomasyon Çözümleri

Kocaeli Sanayisinde Enerji Tasarrufu Sağlayan Otomasyon Çözümleri

Kocaeli’de faaliyet gösteren fabrikalarda elektrik motorları, pompalar, fanlar, kompresörler, konveyörler ve üretim makineleri yoğun şekilde kullanılmaktadır. Bu ekipmanların ihtiyaç olmadığı hâlde tam kapasitede çalışması, boşta beklemesi veya yanlış ayarlanması gereksiz enerji tüketimine neden olabilir.

Endüstriyel otomasyon sistemleri, ekipmanların üretim ihtiyacına göre kontrol edilmesine yardımcı olur. İnverter, PLC, HMI panel ve sensörler birlikte kullanılarak makinelerin çalışma süreleri, hızları ve üretim durumları daha kontrollü şekilde yönetilebilir.

Enerji Tasarrufu İçin Önce Ölçüm Yapılmalıdır

Bir fabrikada enerji tüketimini azaltmak için öncelikle enerjinin hangi makine ve süreçlerde kullanıldığı belirlenmelidir. Ölçüm yapılmadan gerçekleştirilen değişiklikler beklenen sonucu vermeyebilir.

İnceleme sırasında şu noktalar kontrol edilebilir:

• Sürekli tam hızda çalışan motorlar
• Üretim olmadığı hâlde açık kalan makineler
• Boşta çalışan konveyörler
• Gereğinden yüksek basınçta çalışan sistemler
• Sık sık durup kalkan motorlar
• Aynı anda devreye giren yüksek güçlü ekipmanlar
• Bakım ihtiyacı bulunan fan, pompa ve motorlar

Elde edilen bilgiler doğrultusunda hangi ekipmanın otomatik kontrol edileceği belirlenebilir.

İnverter ile Motor Hızının Kontrol Edilmesi

İnverter, elektrik motorunun hızını üretim ihtiyacına göre ayarlamak için kullanılır. Motorun sürekli tam hızda çalışmasının gerekmediği uygulamalarda hız kontrolü, gereksiz enerji kullanımının azaltılmasına yardımcı olabilir.

İnverterler özellikle şu sistemlerde değerlendirilebilir:

• Fan ve havalandırma sistemleri
• Su ve proses pompaları
• Konveyör bantları
• Karıştırıcılar
• Soğutma sistemleri
• Üretim makineleri

Her uygulamada aynı oranda tasarruf sağlanması mümkün değildir. Elde edilecek sonuç; motorun çalışma süresine, yük durumuna, mevcut kontrol yöntemine ve proses ihtiyacına göre değişir.

PLC ile Otomatik Çalışma Kontrolü

PLC sistemleri, makinelerin yalnızca ihtiyaç olduğunda çalıştırılmasını sağlayabilir. Sensörlerden veya üretim hattından gelen bilgiler değerlendirilerek motorlar ve diğer ekipmanlar otomatik şekilde devreye alınabilir ya da durdurulabilir.

Örneğin bir konveyör hattında belirli süre ürün algılanmadığında bant otomatik olarak yavaşlatılabilir veya durdurulabilir. Ürün tekrar algılandığında sistem güvenli çalışma sırasına göre yeniden başlatılabilir.

Bu yöntem, operatörün makineyi manuel olarak kapatmayı unutması nedeniyle oluşabilecek gereksiz çalışmayı azaltabilir.

Sensörlerle İhtiyaca Göre Kontrol

Sensörler; sıcaklık, basınç, seviye, hareket, ürün varlığı veya ortam koşulları gibi bilgileri kontrol sistemine aktarır. PLC, sensörlerden gelen verilere göre ilgili ekipmanı yönetebilir.

Örneğin;

• Ortam sıcaklığına göre fan hızı ayarlanabilir.
• Tank seviyesine göre pompa çalıştırılabilir.
• Ürün bulunmadığında konveyör durdurulabilir.
• Basınç ihtiyacına göre sistem kapasitesi değiştirilebilir.
• Belirlenen çalışma alanında hareket olmadığında yardımcı ekipmanlar kapatılabilir.

Sensörün doğru seçilmesi ve uygun noktaya yerleştirilmesi, kontrol sisteminin güvenilir çalışması açısından önemlidir.

HMI Üzerinden Enerji ve Çalışma Takibi

HMI paneller yalnızca makineyi başlatmak için kullanılmaz. Motorların çalışma süreleri, üretim miktarları, alarm bilgileri ve belirli proses değerleri ekranda görüntülenebilir.

Operatör veya bakım ekibi, HMI üzerinden hangi ekipmanın ne kadar süre çalıştığını takip edebilir. Normalden uzun çalışan veya sık devreye giren ekipmanlar bu bilgiler sayesinde daha kolay fark edilebilir.

Geçmiş verilerin kayıt altına alınması, tüketim değişikliklerinin üretim miktarıyla birlikte değerlendirilmesine yardımcı olur.

Boşta Çalışan Makinelerin Otomatik Durdurulması

Bazı makineler üretim yapılmadığı zamanlarda da çalışmaya devam eder. Özellikle konveyörler, fanlar, pompalar ve yardımcı ekipmanlar uzun süre boşta kalabilir.

PLC içerisinde oluşturulan zaman ve üretim koşulları sayesinde ekipmanlar belirli bir süre işlem yapılmadığında otomatik olarak bekleme moduna alınabilir. Yeniden üretim başladığında sistem kontrollü biçimde devreye alınabilir.

Otomatik durdurma senaryoları hazırlanırken iş güvenliği, proses gereksinimleri ve makinenin yeniden başlama şartları mutlaka dikkate alınmalıdır.

Kademeli Kalkış ve Kontrollü Çalışma

Yüksek güçlü motorların aynı anda çalıştırılması elektrik sisteminde ani yük oluşturabilir. Uygun uygulamalarda inverter veya soft starter kullanılarak motorların kontrollü şekilde devreye alınması sağlanabilir.

Motorların belirlenen sırayla çalıştırılması için PLC tabanlı bir kontrol senaryosu da oluşturulabilir. Bu yapı, tesisin çalışma düzeninin daha kontrollü yönetilmesine katkı sağlar.

Bakımın Enerji Kullanımına Etkisi

Otomasyon sistemi doğru çalışsa bile mekanik sorunlar enerji kullanımını artırabilir. Kirli filtreler, sıkışmış rulmanlar, yanlış kayış gerginliği ve bakımsız pompalar motorun daha fazla zorlanmasına neden olabilir.

PLC ve HMI üzerinden çalışma süresi veya bakım uyarısı oluşturulması, ekipmanların zamanında kontrol edilmesine yardımcı olur. Ancak otomasyon sistemi, düzenli mekanik ve elektrik bakımının yerine geçmez.

Doğru Ürün Seçimi

Enerji kullanımını iyileştirmek amacıyla kullanılacak otomasyon ürünleri uygulamaya göre seçilmelidir. İnverter kapasitesi, motor akımı, PLC giriş-çıkış sayısı, sensör tipi ve haberleşme özellikleri birlikte değerlendirilmelidir.

Fark Otomasyon; Kocaeli, Gebze, Çayırova, Dilovası, Tuzla ve İstanbul Anadolu Yakası’ndaki işletmeler için PLC, HMI panel, inverter, soft starter, sensör ve çeşitli endüstriyel otomasyon ürünleri sunar.

Motor etiketi, mevcut ürün modeli ve uygulama bilgilerini paylaşarak ürün uygunluğu, stok durumu ve alternatif seçenekler hakkında bilgi alabilirsiniz.

Fabrikanızdaki motor ve otomasyon sistemlerine uygun ürünler için Fark Otomasyon ile iletişime geçin.